Zeg je iets over AI, dan kies je al snel een kamp. Of het lost alles op, of het komt je werk afpakken. Ik geloof dat beide verhalen je nergens brengen. Wat wel helpt, is de nadelen van AI eerlijk benoemen, terwijl je het gewoon gebruikt.

Ik bouw AI-assistenten en ik ben er kritisch over. Dat gaat prima samen, en ik denk dat het de enige houding is die op de lange termijn standhoudt. De nadelen van AI komen zelden voor in de verhalen van mensen die er hun brood mee verdienen, en juist daarom wil ik ze opschrijven. De dag dat AI mijn vrijheid of mijn creativiteit inperkt, stop ik ermee.

Dat is geen dramatische uitspraak, het is een grens. Ik heb hem nodig, want de druk om alles te automatiseren wat kan is groot, en het gemak waarmee je jezelf uit je eigen werk automatiseert, is groter dan mensen denken.

De nadelen van AI die ik zelf ben tegengekomen

Het eerste is dat mijn stem verdween. Toen ik begon met content maken met AI, kwamen er teksten uit die netjes waren en die niet van mij waren. Korte gebroken zinnetjes, een vraag aan het eind die ik nooit zou stellen, warmte die eruit was gepoetst. Ik heb er maanden over gedaan om een profiel op te bouwen waarin staat hoe ik echt schrijf, en ik lees nog steeds alles terug.

Het tweede is beheerlast. Elk systeem dat je bouwt, moet je onderhouden. Een flow die stukloopt op een woensdagavond kost je precies de tijd die je dacht te besparen. Ik bouw daarom liever drie dingen die blijven draaien dan tien dingen die aandacht vragen.

Het derde is subtieler. Je gaat minder nadenken over werk dat je uitbesteedt. Dat is de bedoeling bij administratie, en het is een verlies bij werk waar het denken zelf de waarde was.

Vijf vragen die de nadelen van AI beperken

Wat gebeurt er als dit morgen uitvalt? Als het antwoord is dat mijn bedrijf stilstaat, bouw ik het niet zo. Er moet altijd een handmatige route zijn die ik ken.

Wordt mijn werk hierdoor beter of alleen sneller? Sneller alleen is niet genoeg reden. Er zijn dingen die traag horen te zijn, zoals nadenken over wat een klant echt nodig heeft.

Gaat hier iets van mij verloren? Bij content is dat de stem, bij gesprekken is dat de aandacht. Als het antwoord ja is, gaat het niet door of alleen als hulpstuk.

Wat doe ik met de tijd die dit oplevert? Als ik daar geen antwoord op heb, is de winst theoretisch. Tijd die je bespaart en meteen weer opvult met ander herhaalwerk is geen winst.

Wie ziet de gegevens die hier doorheen gaan? Zodra er klantinformatie in zit, is dit de belangrijkste vraag van de vijf. Op Ondernemersplein staat wat de Europese AI-verordening van ondernemers vraagt, ook van kleine bedrijven die alleen bestaande AI-tools gebruiken.

Waarom ik het toch doe

De nadelen van AI wegen bij mij niet op tegen wat het oplevert, en dat komt doordat ik het klein en concreet houd. Ik heb twee dingen die stil hun werk doen: een intake die zichzelf verwerkt en een contentweek die staat voordat de week begint. Allebei draaien ze op scenario’s die ik zelf heb gebouwd. Twee dingen, geen twintig, en ze doen precies wat ze moeten doen.

Wat ik voor een klant instel, heeft eerst op mijn eigen bedrijf gedraaid. Wat mij daar in de steek liet, komt niet in mijn aanbod. Dat is de enige garantie die ik kan geven en het is de eerlijkste.

Als het ooit knelt, stop ik. Ik ben niet met dit bedrijf begonnen om ergens afhankelijk van te worden.

Ik merk dat deze houding ook rust geeft in gesprekken met klanten. Ik hoef niet te verdedigen dat AI overal het antwoord op is, want dat vind ik niet. Ik kan gewoon laten zien wat een assistent bij mij doet, wat hij niet doet, en waar ik hem heb uitgezet omdat het niets opleverde. Welke taken zich er wel voor lenen en welke ik bewust zelf hou, splitste ik uit in de blog over AI voor zzp’ers.

Als je kritisch wil kijken naar wat in jouw werk wel en niet geschikt is om over te dragen, dan helpt De Ideale Teamopstelling je die grens te trekken. Je krijgt beide kanten te zien, ook het werk dat je beter zelf kunt houden.